Đàn Guitar Bass Ibanez GSR180

Ibanez GSR180 là cây bass điện 4 dây thuộc dòng Gio, dáng Soundgear (SR), dùng thân okoume, cần maple GSR4 bắt ốc, mặt phím purpleheart 22 phím và scale 34 inch tiêu chuẩn. Đàn đi theo cấu hình hai pickup Dynamix J single-coil với mạch passive gồm hai núm volume và một núm tone, không có preamp và không dùng pin, nên tiếng ra thẳng từ pickup, dễ chỉnh và rất khó hỏng vặt. Đây là một trong những mẫu bass được Ibanez sản xuất liên tục lâu nhất, có mặt từ cuối năm 2004, hợp làm cây đầu tiên để học bass hoặc cây dự phòng gọn nhẹ cho người đã chơi lâu.

Hai pickup Dynamix J và mạch passive ba núm

GSR180 dùng hai pickup Ibanez Dynamix J, một đặt ở vị trí cần và một ở vị trí ngựa, cả hai đều là single-coil kiểu J và hoạt động thụ động. Cách bố trí JJ này đi theo tinh thần của dáng Jazz Bass: bật cả hai pickup ngang nhau cho tiếng tròn, hơi khoét ở dải trung, rất hợp khi chơi fingerstyle; giảm pickup cần để pickup ngựa làm chủ thì tiếng gọn, nhiều tiếng gảy, từng nốt tách rõ trong bản phối dày; còn dùng chủ yếu pickup cần thì tiếng ấm và đầy, hợp với ballad, pop và những đoạn giữ nốt dài.

Cụm điều khiển gồm ba núm. Theo sơ đồ của Ibanez, khi cầm đàn ở tư thế chơi, tính từ đuôi thân về phía cần, thứ tự lần lượt là núm tone, núm volume pickup ngựa và núm volume pickup cần. Mỗi pickup có volume riêng, nên tỉ lệ trộn hai pickup được chỉnh bằng chính hai núm này thay cho núm balance. Núm tone là mạch lọc thụ động cắt bớt dải cao: mở hết cho tiếng sáng, có độ bật dây; vặn xuống một nửa cho tiếng mềm, tối hơn, hợp với soul, R&B hoặc những đoạn cần tiếng bass lùi lại phía sau giọng hát. Do mạch hoàn toàn passive, GSR180 không có hộp pin và không có EQ chủ động, nên không bao giờ mất tiếng vì cạn pin giữa buổi tập.

Thân okoume, cần GSR4 và mặt phím purpleheart

Thân đàn mang dáng SR hai tai nhọn quen thuộc của Ibanez, phiên bản hiện tại làm bằng gỗ okoume, loại gỗ nhẹ, thớ mịn. Mép thân bo tròn, tai trên kéo dài về phía cần, ôm người khi đeo dây đứng chơi và không cấn tay khi ngồi tập. Trang này có bốn màu: Black và Brown Sunburst sơn bóng (Ibanez ghi là High Gloss), Baltic Blue Metallic là màu xanh ánh kim, còn Transparent Light Brown Flat là lớp sơn mờ trong suốt để lộ vân gỗ.

Cần đàn là profile GSR4 bằng maple, bắt vào thân bằng ốc (bolt-on). Theo thông số của Ibanez, cần rộng 41 mm ở lược và 62 mm ở phím 22, dày 21 mm ở phím 1 và 22 mm ở phím 12. Đây là bản cần mỏng và hẹp, nắm gọn trong lòng bàn tay kể cả với người tay nhỏ, chạy nốt dọc cần nhanh mà không mỏi cổ tay. Mặt phím purpleheart có bán kính 305 mm (khoảng 12 inch), 22 phím cỡ medium, chấm dấu phím màu trắng. Scale 864 mm (34 inch) là chiều dài dây chuẩn của bass điện, nên kỹ năng luyện trên GSR180 chuyển sang các cây bass lớn hơn sau này mà không phải làm quen lại lực căng dây hay khoảng cách phím.

Ngựa B10, khoá đàn và phần cứng

Ngựa đàn là loại B10 của Ibanez với khoảng cách dây 19 mm, có bốn con ngựa riêng cho từng dây để chỉnh độ cao dây và độ chuẩn âm (intonation). Khoảng cách 19 mm đủ rộng để slap và popping mà ngón tay không vướng dây bên cạnh. Khoá đàn Ibanez xếp 2+2 trên đầu đàn sơn đen, lược bằng nhựa, toàn bộ phần cứng mạ chrome; jack cắm đặt ở cạnh thân. Khi xuất xưởng, đàn được lên dây chuẩn E–A–D–G với bộ dây cỡ .045/.065/.080/.100 theo thông số của Ibanez; nếu hạ tông xuống Drop D hay đổi sang cỡ dây lớn hơn, nên kiểm lại ty chỉnh cần và độ cao ngựa.

GSR180 qua các đời: gỗ thân và mặt phím đã đổi thế nào

Vì GSR180 có mặt hơn hai mươi năm và từng được làm ở cả Indonesia lẫn Trung Quốc, một cây đời cũ và một cây mới sẽ khác nhau khá nhiều về gỗ. Những năm đầu đàn dùng thân nato và mặt phím rosewood; từ 2009 thân chuyển sang agathis; năm 2018 thân đổi sang poplar và mặt phím sang gỗ thông New Zealand đã xử lý; năm 2019 mặt phím đổi sang jatoba, năm 2020 sang purpleheart, và từ 2022 thân chuyển sang okoume như bản hiện tại. Dáng thân SR, cấu hình hai pickup J, ngựa B10 và profile cần thì giữ nguyên qua các đời, nên ai từng chơi GSR180 cũ cầm cây mới vẫn thấy quen tay.

Dùng GSR180 khi tập, chơi band và thu âm

Với cấu hình JJ passive, GSR180 cho dải tiếng rộng hơn nhiều người nghĩ ở một cây bass phổ thông: pop, rock, funk, nhạc thánh ca, ban nhạc acoustic đều dùng được. Slap gần cuối cần cho tiếng bật rõ nhờ đặc tính sáng của single-coil J, còn chơi bằng pick với pickup ngựa cho tiếng sắc hợp rock và punk. Khi tập ở nhà, cắm vào một ampli bass nhỏ 10–30W hoặc audio interface là đủ; khi đi diễn, đầu ra passive cắm thẳng DI box hay ampli bass của sân khấu mà không cần chỉnh thêm. Có thể chọn ampli trong danh mục ampli guitar bass; nên dùng ampli dành cho bass để loa không rè ở dải trầm.

GSR180 đặt cạnh GSR200, GSRM20 và các bass Ibanez khác

Cùng dòng Gio, Ibanez GSR200 dùng chung thân okoume, cần GSR4, mặt phím purpleheart và ngựa B10, nhưng đổi sang cặp Dynamix P ở cần và Dynamix J ở ngựa, kèm thêm núm Phat II EQ để đẩy dải trầm. Ai thích tiếng P-bass dày và muốn có sẵn núm tăng bass thì chọn GSR200; ai thích tiếng JJ cân bằng, mạch đơn giản không pin thì GSR180 hợp hơn. Với trẻ em hoặc người tay rất nhỏ, Ibanez GSRM20 Mikro có scale ngắn 726 mm (28,6 inch) và lược 38 mm, ngắn hơn GSR180 gần 14 cm. Khi cần nâng cấp lên pickup PowerSpan và EQ ba băng có công tắc Power Tap, Ibanez SR300E trong dòng SR Standard là bước tiếp theo hợp lý trên cùng dáng thân.

Thông số kỹ thuật Ibanez GSR180

Câu hỏi thường gặp về Ibanez GSR180

Ibanez GSR180 có cần pin 9V và có EQ chủ động không?

Không. GSR180 dùng hai pickup Dynamix J passive và mạch thụ động gồm hai núm volume cùng một núm tone, không có preamp nên không có hộp pin. Muốn chỉnh tiếng thêm thì dùng EQ trên ampli, pedal hoặc phần mềm thu âm.

Cần GSR4 của GSR180 mỏng cỡ nào, tay nhỏ bấm có vừa không?

Cần rộng 41 mm ở lược, 62 mm ở phím 22, dày 21 mm ở phím 1 và 22 mm ở phím 12, mặt phím phẳng vừa với bán kính 305 mm. Đây là bản cần mỏng, người tay nhỏ, kể cả nữ và học sinh cấp hai, cầm vẫn gọn; chỉ với trẻ nhỏ thì scale 34 inch mới thấy dài.

GSR180 khác GSR200 ở điểm nào?

Hai cây dùng chung thân okoume, cần GSR4 và ngựa B10. GSR180 có hai pickup J và mạch passive ba núm; GSR200 dùng cặp P/J và có thêm núm Phat II EQ để tăng dải trầm, tiếng dày và nặng hơn ở vị trí cần.

Dây xuất xưởng của GSR180 cỡ bao nhiêu, thay dây cỡ nào cho hợp?

Ibanez lên dây chuẩn E–A–D–G với bộ .045/.065/.080/.100. Khi thay có thể giữ cỡ 45–100 hoặc dùng 45–105 cho tiếng dây E dày hơn; nếu đổi cỡ dây lớn thì nên chỉnh lại ty cần và độ cao ngựa B10.

Ngựa B10 của GSR180 có chỉnh riêng từng dây được không?

Có. B10 có bốn con ngựa riêng, mỗi con chỉnh được độ cao dây và độ chuẩn âm (intonation), khoảng cách dây 19 mm, nên có thể hạ dây thấp cho dễ bấm hoặc nâng lên để slap mạnh tay mà không rè.

GSR180 có kèm bao đàn không?

Đàn không kèm bao hay hộp. Ibanez gợi ý dùng bao IBB540 hoặc hộp cứng MB300C.

Xem thêm

• Đàn guitar bass Ibanez
• Đàn guitar bass 4 dây
• Đàn guitar bass cho người bắt đầu
• Dây đàn guitar bass
• Kinh nghiệm chọn mua đàn guitar bass